Người Việt tại Nhật có thể mở tài khoản chứng khoán với Thẻ cư trú, My Number và tài khoản ngân hàng Nhật. Nên ưu tiên tài khoản 特定口座 (Tokutei Koza) để công ty chứng khoán tự khấu trừ thuế 20.315% trên lợi nhuận từ giao dịch cổ phiếu và ETF.
Tại sao nên đầu tư chứng khoán Nhật Bản?
Đầu tư chứng khoán là một cách hiệu quả để gia tăng tài sản, đặc biệt trong bối cảnh lạm phát và lãi suất tiết kiệm thấp. Đối với người Việt đang sinh sống và làm việc tại Nhật Bản, việc đầu tư vào thị trường chứng khoán nước sở tại mang lại nhiều lợi thế. Nhật Bản là một trong những nền kinh tế lớn nhất thế giới với thị trường chứng khoán ổn định, đa dạng các sản phẩm đầu tư từ cổ phiếu của các tập đoàn hàng đầu đến các quỹ ETF theo dõi chỉ số lớn. Đặc biệt, chính phủ Nhật Bản đã và đang triển khai các chính sách khuyến khích đầu tư cá nhân như hệ thống NISA (Nippon Individual Savings Account) mới, giúp nhà đầu tư có thể miễn thuế trên một phần lợi nhuận. Việc đa dạng hóa danh mục đầu tư, không chỉ phụ thuộc vào thu nhập từ công việc mà còn từ các kênh đầu tư khác, sẽ giúp bạn xây dựng một nền tảng tài chính vững chắc hơn cho tương lai.
Hướng dẫn mở tài khoản chứng khoán tại Nhật Bản
Để bắt đầu hành trình đầu tư, bước đầu tiên là mở một tài khoản chứng khoán. Quá trình này khá đơn giản nếu bạn đã có đầy đủ giấy tờ cần thiết. Hầu hết các công ty chứng khoán lớn ở Nhật Bản đều cung cấp dịch vụ mở tài khoản trực tuyến, giúp tiết kiệm thời gian và công sức. Các loại tài khoản phổ biến nhất là 特定口座 (Tokutei Koza hay tài khoản đặc định) và NISA (Nippon Individual Savings Account). Đối với người mới bắt đầu, 特定口座 (源泉徴収あり) – tài khoản đặc định có khấu trừ thuế tại nguồn – là lựa chọn tối ưu vì công ty chứng khoán sẽ tự động tính toán và khấu trừ thuế, giúp bạn không phải tự khai báo thuế hàng năm. Trong khi đó, tài khoản NISA mới từ năm 2024 cho phép miễn thuế hoàn toàn trên lợi nhuận đầu tư trong một hạn mức nhất định, rất phù hợp cho kế hoạch đầu tư dài hạn.
- Điều kiện mở tài khoản: Bạn phải là cư dân hợp pháp tại Nhật Bản, có Thẻ cư trú (Zairyu Card) còn hiệu lực, Thẻ My Number (hoặc Giấy thông báo My Number) và một tài khoản ngân hàng Nhật Bản đứng tên bạn.
- Các công ty chứng khoán phổ biến: SBI証券 (SBI Securities), 楽天証券 (Rakuten Securities), auカブコム証券 (au Kabucom Securities), マネックス証券 (Monex Securities). Đây là những công ty chứng khoán trực tuyến lớn, có phí giao dịch cạnh tranh và hệ thống hỗ trợ tốt.
- Giấy tờ cần thiết: Thẻ cư trú (Zairyu Card), Thẻ My Number (hoặc Giấy thông báo My Number), Giấy phép lái xe hoặc các giấy tờ tùy thân khác để xác minh danh tính, Thông tin tài khoản ngân hàng Nhật Bản.
- Quy trình mở tài khoản: Đăng ký trực tuyến trên website của công ty chứng khoán, điền thông tin cá nhân, tải lên các giấy tờ cần thiết để xác minh danh tính và My Number, chờ công ty chứng khoán xét duyệt và gửi thông tin đăng nhập. Sau khi tài khoản được kích hoạt, bạn có thể chuyển tiền từ tài khoản ngân hàng vào để bắt đầu giao dịch.
Đầu tư vào Quỹ ETF tại Nhật Bản
Quỹ ETF (Exchange Traded Fund) là một lựa chọn tuyệt vời cho người mới bắt đầu đầu tư vì tính đa dạng hóa và chi phí thấp. ETF là một loại quỹ đầu tư được giao dịch trên sàn chứng khoán giống như cổ phiếu thông thường, nhưng thay vì đầu tư vào một công ty duy nhất, ETF đầu tư vào một rổ các tài sản như cổ phiếu, trái phiếu, hàng hóa hoặc theo dõi một chỉ số thị trường cụ thể. Điều này giúp giảm thiểu rủi ro so với việc chọn mua cổ phiếu riêng lẻ và mang lại sự đa dạng hóa tức thì cho danh mục đầu tư của bạn.
- Ưu điểm của ETF: Đa dạng hóa danh mục đầu tư (giảm rủi ro), chi phí quản lý thấp, tính thanh khoản cao (dễ dàng mua bán), dễ dàng theo dõi hiệu suất thị trường.
- Các loại ETF phổ biến tại Nhật Bản: ETF theo dõi chỉ số Nikkei 225 hoặc TOPIX (chỉ số chứng khoán Nhật Bản), ETF theo dõi các chỉ số quốc tế như S&P 500 (Mỹ) hoặc MSCI World, ETF theo ngành (công nghệ, tài chính...), ETF theo loại tài sản (trái phiếu, vàng...).
- Cách mua ETF: Sau khi tài khoản chứng khoán của bạn được kích hoạt và có tiền, bạn có thể đăng nhập vào nền tảng giao dịch của công ty chứng khoán. Tìm kiếm mã ETF bạn muốn mua (ví dụ: mã của các quỹ theo dõi Nikkei 225 hoặc S&P 500), đặt lệnh mua (lệnh thị trường hoặc lệnh giới hạn) với số lượng mong muốn. Giao dịch sẽ được khớp lệnh tương tự như mua cổ phiếu.
Quy định về Thuế và Hệ thống NISA mới
Hiểu rõ về thuế là yếu tố then chốt để tối ưu hóa lợi nhuận đầu tư. Tại Nhật Bản, lợi nhuận từ giao dịch chứng khoán (lợi nhuận từ bán cổ phiếu/ETF và cổ tức) thường phải chịu thuế. Tuy nhiên, với hệ thống NISA mới, bạn có thể tận dụng lợi thế miễn thuế đáng kể.
- Thuế suất cơ bản: Lợi nhuận từ giao dịch chứng khoán (capital gains) và cổ tức (dividends) thường chịu mức thuế tổng cộng là 20.315%. Mức này bao gồm 15.315% thuế thu nhập quốc gia (所得税 và 復興特別所得税) và 5% thuế cư trú địa phương (住民税).
- Tài khoản 特定口座 (源泉徴収あり): Đây là loại tài khoản được khuyến nghị cho người mới. Khi bạn chọn loại tài khoản này, công ty chứng khoán sẽ tự động tính toán, khấu trừ và nộp thuế cho bạn mỗi khi bạn có lợi nhuận. Bạn sẽ không cần phải tự khai báo thuế hàng năm, giúp đơn giản hóa quy trình.
- Hệ thống NISA mới (từ 2024): Đây là một cải tiến lớn, cho phép nhà đầu tư cá nhân được miễn thuế trên lợi nhuận đầu tư trong một hạn mức nhất định. NISA mới có hai loại: つみたて投資枠 (Tsumitate Toshi Waku – hạn mức đầu tư tích lũy) và 成長投資枠 (Seicho Toshi Waku – hạn mức đầu tư tăng trưởng).
- Hạn mức NISA mới: Hạn mức đầu tư hàng năm tổng cộng là 3.6 triệu yên (1.2 triệu yên cho Tsumitate Toshi Waku và 2.4 triệu yên cho Seicho Toshi Waku). Hạn mức miễn thuế trọn đời là 18 triệu yên. Lợi nhuận từ các khoản đầu tư trong hạn mức NISA sẽ được miễn thuế hoàn toàn, giúp bạn giữ lại toàn bộ lợi nhuận.
Những lưu ý quan trọng cho người Việt khi đầu tư tại Nhật
Đầu tư chứng khoán đòi hỏi sự kiên nhẫn, kiến thức và khả năng quản lý rủi ro. Dưới đây là một số lời khuyên dành riêng cho cộng đồng người Việt tại Nhật Bản:
- Rào cản ngôn ngữ: Hầu hết các nền tảng giao dịch và tài liệu hướng dẫn đều bằng tiếng Nhật. Hãy chuẩn bị tinh thần để tìm hiểu hoặc sử dụng các công cụ dịch thuật. Một số công ty chứng khoán có thể có hỗ trợ tiếng Anh.
- Tìm hiểu kỹ trước khi đầu tư: Không nên đầu tư theo tin đồn hoặc lời khuyên không rõ nguồn gốc. Hãy tự tìm hiểu về các sản phẩm, thị trường và chiến lược đầu tư phù hợp với mục tiêu tài chính và khả năng chấp nhận rủi ro của bản thân.
- Bắt đầu với số vốn nhỏ: Nếu bạn là người mới, hãy bắt đầu với một số tiền nhỏ mà bạn sẵn sàng chấp nhận rủi ro. Điều này giúp bạn làm quen với thị trường mà không phải chịu áp lực tài chính lớn.
- Đa dạng hóa danh mục: Không nên bỏ tất cả trứng vào một giỏ. Hãy đa dạng hóa đầu tư vào nhiều loại tài sản khác nhau để giảm thiểu rủi ro.
- Kiên nhẫn và đầu tư dài hạn: Thị trường chứng khoán có thể biến động trong ngắn hạn. Hãy giữ vững tâm lý và kiên trì với chiến lược đầu tư dài hạn để đạt được mục tiêu tài chính.
- Cập nhật thông tin: Thường xuyên theo dõi tin tức kinh tế, chính sách thuế và các quy định mới từ các nguồn chính thức của Nhật Bản để đảm bảo bạn luôn tuân thủ và tận dụng tối đa các cơ hội.
Câu hỏi thường gặp
Người nước ngoài có thể đầu tư chứng khoán Nhật Bản không?
Có, người nước ngoài có Thẻ cư trú (Zairyu Card) còn hiệu lực, Thẻ My Number và tài khoản ngân hàng Nhật Bản đều có thể mở tài khoản chứng khoán và đầu tư tại Nhật Bản.
Nên chọn loại tài khoản chứng khoán nào cho người mới bắt đầu?
Đối với người mới, nên ưu tiên mở tài khoản 特定口座 (Tokutei Koza) với tùy chọn 源泉徴収あり (khấu trừ thuế tại nguồn). Loại tài khoản này giúp công ty chứng khoán tự động xử lý thuế, bạn không cần tự khai báo. Đồng thời, nên xem xét mở tài khoản NISA mới từ năm 2024 để tận dụng ưu đãi miễn thuế cho lợi nhuận đầu tư.
Tôi có cần khai báo thuế nếu dùng tài khoản 特定口座 (源泉徴収あり) không?
Không, nếu bạn sử dụng tài khoản 特定口座 (源泉徴収あり), công ty chứng khoán sẽ tự động khấu trừ thuế thu nhập và thuế cư trú địa phương từ lợi nhuận của bạn và nộp cho cơ quan thuế. Bạn sẽ không cần phải tự thực hiện khai báo thuế hàng năm cho các giao dịch trong tài khoản này.
