Câu hỏi "học bổng thạc sĩ ở đâu" gần như luôn dẫn về một cái tên: MEXT — học bổng Chính phủ Nhật Bản. Nhưng MEXT không phải cánh cửa duy nhất, và quan trọng hơn, nó có hai đường nộp hoàn toàn khác nhau về thời điểm và cách thức, dễ khiến người mới tìm hiểu bị lẫn.
Bài này liệt kê rõ từng nguồn học bổng đang còn hiệu lực tính đến 06/07/2026: mức tiền, điều kiện, nơi nộp, và mốc thời gian cụ thể — để bạn không mất công tìm ở nơi sai hoặc nộp trễ hạn.
Tóm tắt nhanh
- MEXT cấp 144.000 yên/tháng cho thạc sĩ (kỳ 2026-2027), miễn học phí, thời hạn 2 năm, nộp qua Đại sứ quán Nhật tại Hà Nội (hạn 09/02/2026 cho kỳ 2026) hoặc qua đại học Nhật giới thiệu trực tiếp
- Điều kiện học lực tối thiểu: CGPA quy đổi từ 2.30/3.00, kèm 2 thư giới thiệu tiếng Anh/Nhật từ giảng viên
- Sau sơ tuyển, phải tự xin giáo sư Nhật cấp naidaku (受入内諾書) — nên liên hệ sớm vì trường cần khoảng 1 tháng xử lý
- Đang du học tự túc tại Nhật có thể xin Gakushu Shoreihi (JASSO, 48.000 yên/tháng) hoặc Rotary Yoneyama (140.000 yên/tháng cho thạc sĩ) qua phòng hỗ trợ lưu học sinh của trường, không nộp trực tiếp từ Việt Nam
- Ngoài các nguồn trên, mỗi đại học Nhật đều có học bổng riêng (miễn/giảm học phí, học bổng nhập học) công bố tại trang Ryugakusei-ka của trường
MEXT là gì và vì sao đây là nguồn học bổng thạc sĩ được tìm nhiều nhất
- Thông tin xác minh: 06/07/2026
- Nguồn: MEXT, Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam, JASSO, Rotary Yoneyama
- Học bổng thạc sĩ MEXT: 144.000 yên/tháng (kỳ 2026-2027)
- Thời hạn cấp: 2 năm (24 tháng), cộng thời gian dự bị nếu có
MEXT (Monbukagakusho, tên đầy đủ Bộ Giáo dục, Văn hóa, Thể thao, Khoa học và Công nghệ Nhật Bản) là học bổng do chính phủ Nhật tài trợ, mở tuyển hàng năm cho ứng viên nước ngoài. Với kỳ tuyển năm tài chính 2026 và 2027, MEXT vẫn duy trì hai kênh nộp song song mà nhiều người hay nhầm là một: (1) Đại sứ quán Nhật tại Việt Nam giới thiệu (Embassy Recommendation) và (2) trường đại học Nhật giới thiệu trực tiếp (University Recommendation).
Để học lên thạc sĩ, loại phổ biến nhất là diện 'lưu học sinh nghiên cứu' (Kenkyu Ryugakusei, 研究留学生). Diện này không cho bạn nhập học thẳng vào chương trình thạc sĩ ngay, mà đưa bạn vào Nhật với tư cách nghiên cứu sinh dự bị (kenkyusei) trước, học tiếng Nhật/chuyên môn dưới sự hướng dẫn của một giáo sư, sau đó thi tuyển sinh sau đại học (nyugaku shiken) của chính trường đó để chính thức vào chương trình thạc sĩ.
- Diện Đại sứ quán giới thiệu: nộp hồ sơ trực tiếp tại Việt Nam, do Bộ Ngoại giao và MEXT xét duyệt sơ bộ trước khi xếp trường
- Diện Đại học giới thiệu: bạn phải đã có liên hệ và được một giáo sư Nhật đồng ý nhận hướng dẫn, trường sẽ là bên đề cử hồ sơ lên MEXT, không thông qua Đại sứ quán
- Cả hai diện đều dùng chung mức học bổng và điều kiện học lực, chỉ khác quy trình nộp và đầu mối liên hệ
Điều kiện áp dụng: CGPA, thư giới thiệu, và những gì hay bị bỏ sót
Điều kiện học lực MEXT quy định theo công thức quy đổi riêng (không phải thang điểm 4.0 hay 10 thông thường của Việt Nam). Ứng viên cần đạt CGPA tương đương từ 2.30/3.00 trở lên tính trên chương trình đang học hoặc đã học gần nhất — đây là ngưỡng tối thiểu, không đảm bảo trúng tuyển nếu hồ sơ tổng thể yếu.
- 2 thư giới thiệu bằng tiếng Anh hoặc tiếng Nhật, viết bởi giảng viên/người từng trực tiếp dạy hoặc hướng dẫn bạn — không chấp nhận thư từ người không có quan hệ học thuật rõ ràng
- Bảng điểm và bằng cấp phải được xác nhận/công chứng theo đúng mẫu quy định trong bộ hồ sơ MEXT của năm tuyển sinh đang áp dụng
- Với diện Đại học giới thiệu, một số ngành (đặc biệt kỹ thuật, khoa học) còn yêu cầu thêm portfolio nghiên cứu hoặc kế hoạch nghiên cứu (kenkyu keikakusho) chi tiết hơn diện Đại sứ quán
- Độ tuổi và các điều kiện phụ khác (quốc tịch, sức khỏe) áp dụng theo bản hướng dẫn (Application Guidelines) của đúng năm tài chính bạn nộp — luôn tải bản mới nhất, không dùng lại bản năm trước
⚠️ Lỗi hay gặp nhất: nhầm CGPA thang điểm Việt Nam (thang 10 hoặc thang 4 kiểu tín chỉ) với công thức quy đổi của MEXT rồi tự đánh giá sai khả năng đậu/rớt ngay từ đầu. Một lỗi khác: nộp diện Đại sứ quán nhưng lại chờ có trường nhận trước — thực tế bạn nộp sơ tuyển trước, xin naidaku sau khi qua vòng xét của Đại sứ quán/Bộ.
Quy trình nộp hồ sơ MEXT diện Đại sứ quán giới thiệu (kỳ 2026)
- Tải bộ hồ sơ và đọc kỹ Application Guidelines (1 tuần): Lấy bản hướng dẫn tuyển sinh MEXT của đúng năm tài chính (2026 hoặc 2027) từ website Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam, xác định đúng diện nghiên cứu sinh (Kenkyu Ryugakusei) cho mục tiêu thạc sĩ.
- Chuẩn bị bảng điểm, bằng cấp, quy đổi CGPA (2 tuần): Xin bảng điểm/bằng tốt nghiệp bản gốc và bản dịch, tự tính CGPA theo công thức MEXT để chắc chắn đạt tối thiểu 2.30/3.00 trước khi xin thư giới thiệu.
- Xin 2 thư giới thiệu (2-3 tuần): Liên hệ giảng viên/người hướng dẫn xin thư bằng tiếng Anh hoặc tiếng Nhật theo đúng mẫu trong bộ hồ sơ.
- Nộp hồ sơ tới Đại sứ quán Nhật Bản tại Hà Nội (Hạn chót 09/02/2026): Hồ sơ phải tới nơi trước hạn chót (kỳ 2026: 09/02/2026, thứ Hai), tính theo dấu bưu điện — nên gửi sớm hơn vài ngày để tránh rủi ro chuyển phát.
- Thi viết và phỏng vấn sơ tuyển (Thường 1-2 tháng sau hạn nộp): Đại sứ quán tổ chức thi viết (tiếng Nhật/Anh, chuyên môn) và phỏng vấn cho ứng viên qua vòng hồ sơ.
- Nhận kết quả sơ tuyển từ Bộ Ngoại giao/MEXT (Khoảng giữa năm): Nếu đậu, bạn được xếp vào danh sách chờ MEXT giới thiệu tới các trường đại học Nhật phù hợp với nguyện vọng.
- Tự liên hệ giáo sư xin naidaku (受入内諾書) (1 tháng xử lý): Chủ động email giáo sư ở trường bạn muốn học, gửi kế hoạch nghiên cứu, xin Giấy chấp nhận tạm thời — trường cần khoảng 1 tháng để xử lý nên phải làm sớm, không chờ nước đến chân.
- Hoàn tất thủ tục nhập học và visa (Trước kỳ nhập học tháng 4 hoặc 10): Sau khi có naidaku chính thức, MEXT xác nhận học bổng, bạn làm hồ sơ Giấy chứng nhận tư cách lưu trú (COE) và visa du học.
Mức học bổng và thời hạn cấp: con số cụ thể kỳ 2026-2027
Khoản chi | Chi phí (JPY) | Ghi chú |
|---|
Sinh hoạt phí bậc thạc sĩ (Kenkyu Ryugakusei/Master) | 144.000 yên/tháng | Kỳ tuyển 2026-2027 |
Sinh hoạt phí bậc tiến sĩ | 145.000 yên/tháng | Kỳ tuyển 2026-2027 |
Phụ cấp vùng đặc biệt | 2.000-3.000 yên/tháng | Cộng thêm nếu học/nghiên cứu tại một số khu vực xa trung tâm |
Học phí | 0 yên | MEXT miễn học phí tại trường quốc lập trong suốt thời gian cấp bổng |
Gakushu Shoreihi (JASSO, diện tự túc) | 48.000 yên/tháng | Cấp 1 năm (4-3) hoặc 6 tháng (10-3), trường đề cử |
|
Thời gian cấp học bổng MEXT cho chương trình lấy bằng thạc sĩ là 2 năm (24 tháng). Nếu bạn vào Nhật ở diện nghiên cứu sinh dự bị trước khi thi vào chương trình chính thức, khoảng thời gian dự bị này (thường 6 tháng đến 1 năm rưỡi) được tính gộp vào tổng thời hạn cấp bổng — nghĩa là bạn không được cộng thêm 2 năm sau khi hết giai đoạn dự bị, mà thời gian dự bị trừ dần vào quỹ 2 năm đó.
Ngoài MEXT: các nguồn học bổng thạc sĩ khác đang còn hiệu lực
Nếu bạn đã đang du học tự túc tại Nhật (kể cả đang học thạc sĩ), MEXT không phải lựa chọn duy nhất — thực ra với người đã ở Nhật, hai nguồn sau dễ tiếp cận hơn nhiều vì không phải cạnh tranh từ Việt Nam.
- Gakushu Shoreihi (学習奨励費) của JASSO: dành cho lưu học sinh tự phí học lực xuất sắc nhưng khó khăn tài chính, mức 48.000 yên/tháng cho cả đại học và sau đại học. Trường bạn đang học là đơn vị đề cử lên JASSO — sinh viên không tự nộp hồ sơ trực tiếp, nên việc đầu tiên là hỏi phòng hỗ trợ lưu học sinh (Ryugakusei-ka) của trường xem đợt đề cử gần nhất là khi nào
- Rotary Yoneyama (ロータリー米山記念奨学会): quỹ tư nhân lớn nhất Nhật Bản hỗ trợ lưu học sinh nước ngoài, mức năm học 2026 là 140.000 yên/tháng cho bậc thạc sĩ/tiến sĩ (100.000 yên/tháng cho đại học), cấp tối đa 2 năm kể từ tháng 4/2026. Điều kiện: có tư cách lưu trú 'Du học', dưới 45 tuổi (sinh sau 02/04/1981), không nhận học bổng khác cùng lúc, và phải cam kết tham gia sinh hoạt của câu lạc bộ Rotary bảo trợ mình — đây là điểm khác biệt lớn so với MEXT hay JASSO, vì có yếu tố gắn kết cộng đồng
- Học bổng riêng của từng đại học: hầu hết trường Nhật đều có quỹ học bổng nhập học hoặc miễn/giảm học phí cho lưu học sinh xuất sắc, thông tin cập nhật theo từng kỳ tại trang quốc tế (International Office/Ryugakusei-ka) của chính trường đó — đây là nguồn hay bị bỏ qua vì không nổi tiếng bằng MEXT nhưng cạnh tranh ít hơn
- Học bổng chính quyền địa phương/tỉnh thành: một số tỉnh của Nhật có quỹ riêng hỗ trợ lưu học sinh đang học tại các trường trong địa bàn, nên hỏi thêm phòng quốc tế của trường về danh sách này
- Cổng tra cứu chính thức: Study in Japan (JASSO) là nơi tổng hợp học bổng cập nhật nhất, nên dùng làm điểm xuất phát khi tìm thêm ngoài MEXT
⚠️ Rotary Yoneyama và Gakushu Shoreihi KHÔNG nộp được từ Việt Nam — đây là học bổng dành cho người đã đang học tại Nhật diện tự túc. Nhiều người tìm hiểu từ Việt Nam nhầm tưởng có thể nộp trước khi sang, dẫn đến mất thời gian chuẩn bị sai hồ sơ.
Mẹo thực tế cho người Việt khi tìm và nộp học bổng thạc sĩ
- Liên hệ giáo sư Nhật càng sớm càng tốt, kể cả khi chưa có kết quả sơ tuyển MEXT — vì bước xin naidaku luôn nằm ở cuối quy trình và có giới hạn thời gian xử lý khoảng 1 tháng, nếu để nước đến chân mới liên hệ sẽ dễ trễ
- Khi email giáo sư, nên viết bằng tiếng Nhật hoặc tiếng Anh học thuật, đính kèm CV, bảng điểm, và một kế hoạch nghiên cứu (kenkyu keikakusho) rõ ràng — giáo sư Nhật thường ưu tiên ứng viên đã đọc kỹ công trình nghiên cứu của họ
- Nếu CGPA của bạn sát ngưỡng 2.30/3.00, nên bổ sung thêm minh chứng khác (chứng chỉ JLPT, kinh nghiệm nghiên cứu, công bố khoa học nếu có) để hồ sơ tổng thể mạnh hơn
- Đừng chỉ nhắm vào MEXT — nếu bạn có kế hoạch tự túc học phí trước, rồi tìm học bổng sau khi đã ở Nhật, Gakushu Shoreihi và Rotary Yoneyama là hai kênh thực tế, ít người Việt biết tới nên cạnh tranh thấp hơn
- Giữ liên lạc thường xuyên với phòng hỗ trợ lưu học sinh của trường (Ryugakusei-ka) — đây là nơi đầu tiên biết thông tin đề cử JASSO hay các học bổng riêng của trường, thường không đăng công khai rộng rãi
- Luôn kiểm tra lại hạn nộp và mức học bổng của đúng năm tài chính bạn định nộp trên website Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam hoặc MEXT, vì các mốc này thay đổi theo từng năm
Việc cần làm nếu bạn muốn xin học bổng Thạc sĩ tại Nhật
- Xác định diện nộp: Đại sứ quán giới thiệu (Embassy Recommendation) hay Đại học giới thiệu (University Recommendation) — hai diện có lịch và đầu mối nộp khác nhau
- Tính CGPA quy đổi theo công thức MEXT, đảm bảo đạt tối thiểu 2.30/3.00 trước khi nộp
- Liên hệ 2 giảng viên/người hướng dẫn xin thư giới thiệu bằng tiếng Anh hoặc tiếng Nhật
- Nếu nộp diện Đại sứ quán: chuẩn bị hồ sơ gửi Đại sứ quán Nhật Bản tại Hà Nội trước hạn chót (theo dấu bưu điện)
- Chủ động email giáo sư Nhật Bản mà bạn muốn làm nghiên cứu sinh dự bị, xin naidaku (受入内諾書) — nên bắt đầu ít nhất 2-3 tháng trước hạn nộp vì trường cần khoảng 1 tháng xử lý
- Tìm hiểu website quốc tế (Ryugakusei-ka) của các trường bạn nhắm tới để xem học bổng riêng của trường
- Nếu đã đang học tại Nhật diện tự túc: hỏi phòng hỗ trợ lưu học sinh của trường về đề cử Gakushu Shoreihi (JASSO) hoặc Rotary Yoneyama
- Lưu bản sao mọi giấy tờ đã nộp và theo dõi email phản hồi từ Đại sứ quán/trường theo đúng mốc thời gian công bố
Câu hỏi thường gặp
Học bổng MEXT thạc sĩ có phải đóng học phí không?
Không. MEXT diện lưu học sinh nghiên cứu (Kenkyu Ryugakusei) miễn học phí toàn bộ tại trường quốc lập, cộng thêm sinh hoạt phí 144.000 yên/tháng cho bậc thạc sĩ (kỳ 2026-2027). Vé máy bay khứ hồi Việt Nam - Nhật cũng do MEXT chi trả.
Không xin được thư giới thiệu từ giáo sư thì có nộp MEXT được không?
Không. Hồ sơ MEXT bắt buộc 2 thư giới thiệu bằng tiếng Anh hoặc tiếng Nhật từ giảng viên/người hướng dẫn từng dạy hoặc hướng dẫn bạn. Nếu trường bạn học không có mẫu thư riêng, dùng mẫu trong bộ hồ sơ MEXT do Đại sứ quán cấp.
Nộp diện Đại sứ quán và diện Đại học giới thiệu khác nhau thế nào?
Diện Đại sứ quán: bạn nộp hồ sơ trực tiếp tới Đại sứ quán Nhật tại Hà Nội theo hạn công bố hàng năm (kỳ 2026 là 09/02/2026), Bộ Ngoại giao Nhật xét duyệt trước rồi mới xếp trường. Diện Đại học giới thiệu: trường Nhật bạn đã liên hệ và có giáo sư nhận hướng dẫn sẽ tự nộp hồ sơ đề cử bạn lên MEXT, không qua Đại sứ quán, lịch nộp do từng trường quy định.
Đang du học tự túc tại Nhật có xin học bổng thạc sĩ nào không cần qua Đại sứ quán không?
Có. Gakushu Shoreihi của JASSO (48.000 yên/tháng) và Rotary Yoneyama (140.000 yên/tháng cho thạc sĩ/tiến sĩ) đều dành cho người đã đang học tại Nhật, nộp qua phòng hỗ trợ lưu học sinh của trường, không nộp trực tiếp từ Việt Nam.
Nếu chưa có trường nhận thì làm sao qua vòng nộp MEXT?
Bạn vẫn nộp hồ sơ sơ tuyển ở Việt Nam trước, ghi nguyện vọng ngành/trường mong muốn. Sau khi qua vòng của Đại sứ quán, bạn mới bắt buộc tự liên hệ giáo sư và xin naidaku trong thời gian quy định — đây là lý do nên email giáo sư sớm song song với làm hồ sơ, không chờ có kết quả sơ tuyển mới liên hệ.
Bài viết dựa trên thông tin xác minh ngày 06/07/2026 từ MEXT, Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam, JASSO và Rotary Yoneyama. Vì các mốc thời gian và mức học bổng có thể điều chỉnh theo từng năm tài chính, bạn luôn nên đối chiếu lại thông báo mới nhất trên website chính thức của Đại sứ quán hoặc trường mình dự tuyển trước khi nộp hồ sơ.