Furusato Nozei là hệ thống quyên góp cho các địa phương tại Nhật Bản, cho phép người đóng thuế nhận quà đặc sản và được khấu trừ thuế thu nhập, thuế cư trú, với chi phí cố định chỉ 2.000 yên. Bạn có thể tham gia nếu có thu nhập chịu thuế và muốn đóng góp cho địa phương mình yêu thích.
Giới thiệu Furusato Nozei: "Thuế quê hương" là gì?
Furusato Nozei, hay còn gọi là "thuế quê hương", là một hệ thống độc đáo của Nhật Bản cho phép người dân quyên góp cho các thành phố, thị trấn hoặc làng xã mà họ yêu thích, không nhất thiết phải là nơi họ đang sinh sống. Đổi lại, người quyên góp sẽ nhận được các món quà đặc sản (返礼品 - henreihin) từ địa phương đó và quan trọng hơn là được khấu trừ một phần đáng kể từ thuế thu nhập và thuế cư trú của mình. Mục đích chính của hệ thống này là khuyến khích người dân hỗ trợ các địa phương đang gặp khó khăn về tài chính hoặc muốn phát triển kinh tế, đồng thời tạo cơ hội để người dân trải nghiệm và thưởng thức các sản phẩm địa phương trên khắp Nhật Bản. Điều hấp dẫn nhất của Furusato Nozei là dù bạn quyên góp bao nhiêu trong hạn mức cho phép, chi phí thực tế bạn phải bỏ ra chỉ là 2.000 yên cố định. Phần còn lại sẽ được khấu trừ vào số thuế bạn phải đóng. Đây là một cách tuyệt vời để vừa đóng góp cho cộng đồng, vừa nhận được những món quà giá trị và tối ưu hóa khoản thuế của mình.
Ai nên tham gia Furusato Nozei? Điều kiện và cách tính hạn mức
Furusato Nozei không dành cho tất cả mọi người, nhưng rất nhiều người Việt đang sinh sống và làm việc tại Nhật Bản có thể hưởng lợi từ hệ thống này. Để tham gia, bạn cần đáp ứng một số điều kiện cơ bản và hiểu rõ cách tính hạn mức quyên góp tối đa của mình.
- Người có thu nhập ổn định và đóng thuế: Bất kỳ ai có thu nhập chịu thuế (課税所得) tại Nhật Bản và đóng thuế cư trú (住民税) đều có thể tham gia. Điều này bao gồm cả người nước ngoài có thẻ ngoại kiều (Zairyu Card) và đang làm việc hợp pháp tại Nhật.
- Không phải là người phụ thuộc (扶養家族): Nếu bạn đang là người phụ thuộc của một người khác (ví dụ: vợ/chồng là người phụ thuộc của người còn lại), bạn sẽ không thể tham gia Furusato Nozei.
- Hạn mức quyên góp được tính dựa trên thu nhập chịu thuế và các khoản khấu trừ khác: Hạn mức tối đa mà bạn có thể quyên góp để được khấu trừ thuế (ngoại trừ 2.000 yên phí cố định) phụ thuộc vào tổng thu nhập của bạn trong năm và các khoản khấu trừ khác mà bạn đang hưởng (ví dụ: khấu trừ bảo hiểm y tế, nenkin, bảo hiểm nhân thọ, khấu trừ người phụ thuộc). Thu nhập càng cao, hạn mức quyên góp của bạn càng lớn.
- Sử dụng các công cụ tính toán trực tuyến: Để ước tính hạn mức chính xác nhất cho năm 2026, bạn nên tham khảo bảng lương (源泉徴収票) của năm trước hoặc sử dụng các công cụ tính toán trực tuyến miễn phí trên các trang web Furusato Nozei phổ biến như Furusato Choice, Rakuten Furusato Nozei, Satofull. Các công cụ này sẽ giúp bạn nhập thông tin thu nhập và các khoản khấu trừ để đưa ra con số ước tính đáng tin cậy.
Quy trình thực hiện Furusato Nozei: Từ lựa chọn đến hoàn thuế
Việc tham gia Furusato Nozei khá đơn giản và có thể thực hiện hoàn toàn trực tuyến. Dưới đây là các bước cụ thể để bạn có thể quyên góp và hoàn tất thủ tục giảm thuế cho năm 2026.
- Bước 1: Ước tính hạn mức quyên góp. Trước tiên, hãy sử dụng bảng lương cuối năm (源泉徴収票) hoặc các công cụ tính toán online để xác định hạn mức quyên góp tối đa của bạn. Việc này giúp bạn tránh quyên góp quá hạn mức và không được khấu trừ thuế cho phần vượt quá.
- Bước 2: Lựa chọn địa phương và quà tặng. Truy cập các trang web tổng hợp Furusato Nozei phổ biến như Furusato Choice, Rakuten Furusato Nozei, Satofull, FuruNavi. Tại đây, bạn có thể tìm kiếm các địa phương và lựa chọn quà tặng (thực phẩm, đồ gia dụng, vé du lịch...) phù hợp với sở thích và hạn mức quyên góp của mình.
- Bước 3: Thực hiện quyên góp. Sau khi chọn được địa phương và quà tặng ưng ý, bạn điền thông tin cá nhân cần thiết (tên, địa chỉ, số điện thoại, số My Number) và tiến hành thanh toán qua thẻ tín dụng, chuyển khoản ngân hàng hoặc các phương thức khác tùy theo trang web. Đảm bảo địa chỉ bạn cung cấp là địa chỉ cư trú hiện tại của bạn.
- Bước 4: Nhận giấy chứng nhận quyên góp và quà tặng. Sau khi quyên góp thành công, địa phương sẽ gửi cho bạn giấy chứng nhận quyên góp (寄附金受領証明書) qua bưu điện. Quà tặng cũng sẽ được gửi đến địa chỉ của bạn trong vài tuần hoặc vài tháng tùy loại quà. Hãy giữ kỹ giấy chứng nhận này vì nó rất quan trọng cho bước hoàn thuế.
- Bước 5: Hoàn tất thủ tục giảm thuế. Có hai phương pháp chính để bạn hoàn tất thủ tục giảm thuế:
- Hệ thống One-Stop Special System (ワンストップ特例制度): Áp dụng nếu bạn quyên góp cho tối đa 5 địa phương khác nhau trong năm 2026 và không cần khai báo thuế cuối năm (確定申告) vì bất kỳ lý do nào khác. Bạn chỉ cần điền và gửi đơn yêu cầu (寄附金税額控除に係る申告特例申請書) cùng bản sao thẻ My Number và thẻ ngoại kiều/bằng lái xe cho từng địa phương đã quyên góp. Hạn chót nộp đơn thường là ngày 10 tháng 1 của năm tiếp theo (tức 10/1/2027 cho các khoản quyên góp năm 2026).
- Khai báo thuế cuối năm (確定申告 - Kakutei Shinkoku): Áp dụng nếu bạn quyên góp cho hơn 5 địa phương, hoặc bạn là người làm việc tự do, có nhiều nguồn thu nhập, hoặc cần khai báo thuế vì các lý do khác (ví dụ: khấu trừ chi phí y tế cao). Trong trường hợp này, bạn sẽ nộp tất cả giấy chứng nhận quyên góp khi khai báo thuế cuối năm tại cơ quan thuế địa phương (税務署) vào khoảng tháng 2 – tháng 3 của năm tiếp theo (tức 2027 cho các khoản quyên góp năm 2026).
Những lưu ý quan trọng và mẹo hữu ích cho năm 2026
Để đảm bảo quá trình Furusato Nozei của bạn diễn ra suôn sẻ và tối ưu hóa lợi ích, hãy ghi nhớ những điểm quan trọng sau đây.
- Thời gian quyên góp: Các khoản quyên góp bạn thực hiện trong năm dương lịch 2026 (từ 1/1/2026 đến 31/12/2026) sẽ được tính cho năm thuế 2026. Việc giảm thuế sẽ được áp dụng vào thuế thu nhập năm 2026 (hoàn lại vào giữa năm 2027) và thuế cư trú năm 2027 (giảm trừ từ tháng 6/2027).
- Địa chỉ đăng ký: Đảm bảo địa chỉ trên giấy tờ tùy thân của bạn (thẻ ngoại kiều, My Number) khớp với địa chỉ bạn đăng ký khi quyên góp. Điều này đặc biệt quan trọng nếu bạn sử dụng One-Stop Special System, vì thông tin không khớp có thể dẫn đến việc đơn của bạn bị từ chối.
- Giấy tờ cần thiết: Luôn giữ gìn cẩn thận các giấy chứng nhận quyên góp (寄附金受領証明書), bản sao thẻ My Number và thẻ ngoại kiều (Zairyu Card) hoặc bằng lái xe. Bạn sẽ cần chúng cho thủ tục hoàn thuế.
- Lựa chọn quà tặng: Đừng chỉ nhìn vào giá trị hay độ hấp dẫn của quà tặng mà quên kiểm tra hạn mức quyên góp của mình. Hãy cân nhắc nhu cầu thực tế và thời gian nhận quà, đặc biệt với các sản phẩm tươi sống.
- Theo dõi tình trạng: Sau khi gửi đơn One-Stop hoặc khai báo thuế, hãy theo dõi tình trạng xử lý để đảm bảo mọi thứ được thông qua. Nếu có bất kỳ sai sót nào, cơ quan thuế hoặc địa phương sẽ liên hệ với bạn.
- Thay đổi địa chỉ: Nếu bạn chuyển nhà sau khi đã quyên góp và chọn One-Stop System, bạn cần thông báo thay đổi địa chỉ cho các địa phương đã quyên góp để đảm bảo việc xử lý thuế không bị gián đoạn.
- Kiểm tra hạn mức định kỳ: Nếu thu nhập hoặc các khoản khấu trừ của bạn có sự thay đổi lớn trong năm 2026 (ví dụ: thay đổi công việc, có thêm người phụ thuộc), hãy kiểm tra lại hạn mức quyên góp của mình để tránh quyên góp quá mức.
Câu hỏi thường gặp
Tôi có cần khai báo thuế cuối năm (確定申告) nếu tôi tham gia Furusato Nozei không?
Không nhất thiết. Nếu bạn quyên góp cho tối đa 5 địa phương khác nhau trong năm và không có lý do nào khác để khai báo thuế cuối năm, bạn có thể sử dụng Hệ thống đặc biệt One-Stop (ワンストップ特例制度). Chỉ cần điền và gửi đơn yêu cầu cùng bản sao giấy tờ tùy thân cho các địa phương đã quyên góp. Nếu quyên góp cho hơn 5 địa phương hoặc bạn vẫn phải khai báo thuế cuối năm vì các lý do khác (ví dụ: làm việc tự do, có nhiều nguồn thu nhập), bạn sẽ cần nộp tất cả giấy chứng nhận quyên góp khi khai báo thuế.
Làm sao để biết hạn mức quyên góp tối đa của tôi là bao nhiêu?
Hạn mức quyên góp tối đa của bạn phụ thuộc vào tổng thu nhập chịu thuế và các khoản khấu trừ khác trong năm. Bạn có thể ước tính hạn mức này bằng cách sử dụng các công cụ tính toán trực tuyến miễn phí trên các trang web Furusato Nozei phổ biến như Furusato Choice, Rakuten Furusato Nozei. Để có kết quả chính xác nhất cho năm 2026, bạn nên tham khảo bảng lương cuối năm 2025 (源泉徴収票) hoặc thông tin thu nhập từ công ty để ước tính thu nhập năm 2026 của mình.
Tôi là người nước ngoài sống ở Nhật, tôi có thể tham gia Furusato Nozei không?
Có, bất kỳ ai có thu nhập chịu thuế tại Nhật Bản và đóng thuế cư trú đều có thể tham gia Furusato Nozei, bất kể quốc tịch. Điều kiện là bạn phải có địa chỉ cư trú hợp pháp tại Nhật Bản (có thẻ ngoại kiều - Zairyu Card) và không phải là người phụ thuộc (扶養家族) của người khác. Quy trình và lợi ích áp dụng tương tự như đối với công dân Nhật Bản.