Sống ở Nhật không khó nếu biết đúng quy trình, nhưng rất dễ tốn tiền oan hoặc lỡ thời hạn nếu chỉ nghe truyền miệng từ hội nhóm Facebook.
Riêng nửa đầu năm 2026, có ít nhất 5 thay đổi chính sách lớn ảnh hưởng trực tiếp tới người Việt tại Nhật: thẻ lưu trú tích hợp mới, lộ trình tăng phí visa, siết điều kiện vĩnh trú, luật hành chính thư sĩ mới, và mở rộng ngành nghề Tokutei Ginou.
Bài này tổng hợp lại đúng những gì đang có hiệu lực tại thời điểm 06/07/2026, kèm số liệu và tên biểu mẫu cụ thể, để người Việt đi trước không phải mò mẫm lại từ đầu.
Tóm tắt nhanh
- Từ 14/06/2026 có Thẻ lưu trú đặc định tích hợp Zairyu Card và My Number, nhưng đổi thẻ là TỰ NGUYỆN — thẻ cũ vẫn dùng đến hết hạn
- Luật mới (thông qua 29/05/2026) cho phép nâng trần lệ phí gia hạn visa lên tới 100.000 yên và phí vĩnh trú lên tới 300.000 yên, nhưng mức thực tế áp dụng từ khoảng tháng 10/2026 vẫn đang lấy ý kiến công luận, hiện tại (06/07/2026) vẫn là 6.000 yên
- Từ 01/04/2027, xin vĩnh trú bắt buộc phải có tư cách lưu trú 5 năm (không còn 3 năm), có giai đoạn chuyển tiếp đến 31/03/2027
- Từ 01/01/2026, chỉ Gyoseishoshi có chứng chỉ mới được nhận thù lao làm hồ sơ visa — nhờ môi giới chui là vi phạm luật
- Tokutei Ginou mở thêm 3 ngành mới (giặt ủi, kho vận, tuần hoàn tài nguyên) từ đầu 2026, nâng tổng số lên 19 lĩnh vực
- Dattai Ichijikin từ 04/2026 tính theo tối đa 96 tháng đóng bảo hiểm (thay vì 60 tháng), nhưng mất quyền nhận nếu còn giữ re-entry permit hiệu lực
Thẻ lưu trú đặc định — đổi hay không đổi?
- Thông tin xác minh: 06/07/2026
- Chính sách mới nhất: Thẻ lưu trú đặc định (特定在留カード) — hiệu lực 14/06/2026
- Cơ quan quản lý: Cục xuất nhập cảnh Nhật Bản (出入国在留管理庁), Bộ Tư pháp
- Tính chất: Chuyển đổi TỰ NGUYỆN, không bắt buộc
Từ ngày 14/06/2026, Cục xuất nhập cảnh Nhật Bản chính thức triển khai Thẻ lưu trú đặc định (特定在留カード) — về bản chất là gộp chung Thẻ lưu trú (Zairyu Card) đang dùng với Thẻ My Number vào một tấm thẻ duy nhất. Nhiều người Việt nghe tin này qua nhóm Facebook rồi hoang mang tưởng phải đi đổi gấp. Thực tế không phải vậy.
Điểm mấu chốt: việc đổi là tự nguyện. Nếu Zairyu Card hiện tại của bạn còn hạn dài — ví dụ mới cấp năm 2025 với thời hạn 5 năm — thì cứ dùng bình thường đến đúng ngày hết hạn ghi trên thẻ, không cần làm gì thêm. Thẻ cũ và thẻ mới có giá trị pháp lý như nhau trong thời gian chuyển tiếp.
Khoản chi | Chi phí (JPY) | Ghi chú |
|---|
Nộp trực tiếp tại Cục xuất nhập cảnh | 1.900 yên | Phí nộp cho Cục xuất nhập cảnh |
Nộp qua đường bưu điện/chuyển phát | 2.600 yên | Phí nộp cho Cục xuất nhập cảnh |
Phí chức năng My Number | Tính riêng | Nộp cho J-LIS (cơ quan quản lý hệ thống thông tin địa phương), cộng thêm vào phí trên |
💡 Ai đang giữ thẻ cấp trước ngày 13/06/2026 mà nộp hồ sơ xin đổi trước ngày đó, rồi nhận thẻ mới sau 14/06/2026, thì được MIỄN PHÍ hoàn toàn. Nếu bạn có kế hoạch làm thủ tục gì đó ở Cục xuất nhập cảnh gần thời điểm 14/06, nên hỏi thẳng nhân viên cửa sổ tiếp nhận xem hồ sơ của mình có rơi vào diện miễn phí không.
Ai nên cân nhắc đổi sớm? Người thường xuyên phải xuất trình My Number cho công ty (làm hồ sơ thuế cuối năm — nenmatsu chosei, hay khai báo bảo hiểm xã hội), người hay phải đi ngân hàng/cơ quan hành chính và muốn gộp giấy tờ cho gọn. Còn nếu bạn chỉ dùng Zairyu Card cho mục đích chứng minh tư cách lưu trú thông thường, không có nhu cầu cấp bách, thì để tự nhiên đến kỳ gia hạn tiếp theo rồi đổi luôn cũng không sao.
Lệ phí visa sắp tăng — nhưng chưa tăng ngay lúc này
Đây là chủ đề gây xôn xao nhất trong cộng đồng người Việt ở Nhật những tuần gần đây, và cũng là chủ đề dễ bị hiểu nhầm nhất. Cần tách bạch rõ ba mốc thời gian khác nhau.
Mốc thời gian | Sự kiện | Trạng thái |
|---|
01/04/2025 | Lệ phí gia hạn tư cách lưu trú tăng từ 4.000 yên lên 6.000 yên (nộp online: 5.500 yên) | ĐÃ áp dụng, đây là mức đang thu tại thời điểm 06/07/2026 |
29/05/2026 | Quốc hội thông qua luật sửa đổi Luật Kiểm soát xuất nhập cảnh, nâng TRẦN lệ phí gia hạn/thay đổi tư cách lưu trú lên tối đa 100.000 yên, trần phí vĩnh trú lên 300.000 yên | ĐÃ thông qua luật khung, nhưng đây chỉ là mức trần cho phép, chưa phải mức thu thực tế |
24/06/2026 | Cục xuất nhập cảnh công bố phương án mức phí thực tế cụ thể: gia hạn khoảng 10.000-75.000 yên tùy thời hạn xin, vĩnh trú khoảng 200.000 yên | ĐANG lấy ý kiến công luận (public comment), CHƯA chính thức áp dụng |
Dự kiến sớm nhất tháng 10/2026 | Mức phí mới có thể bắt đầu áp dụng | Chưa chốt chính thức, chờ nghị định/pháp lệnh |
Nói cách khác: tại thời điểm 06/07/2026, bạn vẫn đóng 6.000 yên (hoặc 5.500 yên nếu nộp online) khi xin gia hạn tư cách lưu trú thông thường, và 10.000 yên khi xin vĩnh trú — CHƯA có gì thay đổi. Mức phí mới (dao động theo thời hạn tư cách lưu trú bạn xin) mới chỉ là phương án đang lấy ý kiến, sớm nhất tháng 10/2026 mới có hiệu lực, và vẫn có thể điều chỉnh trước khi ban hành chính thức.
Khoản chi | Chi phí (JPY) | Ghi chú |
|---|
Gia hạn tư cách lưu trú ≤ 3 tháng | ~10.000 yên | Dự thảo, chưa áp dụng |
Gia hạn tư cách lưu trú 1 năm | ~33.000 yên | Dự thảo, chưa áp dụng |
Gia hạn tư cách lưu trú 3-5 năm | ~64.000 yên | Dự thảo, chưa áp dụng |
Gia hạn tư cách lưu trú từ 5 năm trở lên | ~75.000 yên | Dự thảo, chưa áp dụng |
Xin vĩnh trú (Eijuken) | ~200.000 yên | So với mức hiện tại 10.000 yên, dự thảo, chưa áp dụng |
⚠️ Lỗi thường gặp: nhiều người đọc tin giật gân về 'trần 100.000-300.000 yên' rồi tưởng đó là mức phải đóng ngay, dẫn tới hai kiểu phản ứng sai — hoặc hoảng loạn đi vay tiền chuẩn bị, hoặc trì hoãn không dám nộp hồ sơ vì sợ tốn kém. Cả hai đều không cần thiết ở thời điểm 06/07/2026. Mức trần luật định và mức phí thu thực tế là hai con số khác nhau, và mức thu thực tế phải qua nghị định riêng mới có hiệu lực.
Lời khuyên thực tế: nếu tư cách lưu trú của bạn sắp hết hạn trong năm 2026 (ví dụ hết hạn tháng 9, 10, 11/2026), nên nộp hồ sơ gia hạn sớm — thông thường có thể nộp trước 3 tháng so với ngày hết hạn. Nộp sớm trong giai đoạn hiện tại nghĩa là bạn chắc chắn được áp mức phí 6.000 yên đang hiện hành, tránh rủi ro rơi vào giai đoạn áp dụng mức phí mới nếu lịch trình được thông qua đúng như dự kiến tháng 10/2026.
Vĩnh trú (Eijuken) — điều kiện thời hạn lưu trú sắp siết chặt
Đây là thay đổi ảnh hưởng lâu dài nhất tới kế hoạch định cư của người Việt tại Nhật. Guideline cấp phép vĩnh trú (永住許可に関するガイドライン) được Cục xuất nhập cảnh sửa đổi, có hiệu lực từ 24/02/2026.
Điều kiện 'thời hạn lưu trú dài nhất' (在留期間が最長であること) là một trong các điều kiện bắt buộc để được xét vĩnh trú. Trước đây, chỉ cần đang giữ tư cách lưu trú có thời hạn 3 năm là đủ điều kiện này. Theo guideline mới, kể từ 01/04/2027, bắt buộc phải đang có tư cách lưu trú thời hạn 5 năm mới đủ điều kiện nộp hồ sơ xin vĩnh trú.
- Kiểm tra tư cách lưu trú hiện tại: Xem trên Zairyu Card mục '在留期間' (thời hạn lưu trú) — nếu ghi 3 năm, bạn cần lưu ý mốc thời gian chuyển tiếp bên dưới.
- Tận dụng giai đoạn chuyển tiếp: Đến hết ngày 31/03/2027, người có tư cách lưu trú 3 năm VẪN được coi là đáp ứng điều kiện thời hạn dài nhất. Nếu bạn đủ các điều kiện khác (thời gian cư trú, đóng thuế, đóng bảo hiểm đầy đủ...), nên nộp hồ sơ trong giai đoạn này thay vì chờ.
- Nếu chưa kịp trước 31/03/2027: Bạn sẽ cần xin gia hạn lên tư cách lưu trú 5 năm trước, sau đó mới đủ điều kiện nộp hồ sơ vĩnh trú — kéo dài thêm thời gian chờ đợi so với lộ trình cũ.
- Chuẩn bị hồ sơ chứng minh đóng thuế và bảo hiểm: Đây vẫn là điều kiện quan trọng không đổi: phải chứng minh đã đóng đầy đủ thuế thu nhập, bảo hiểm y tế (Kokuho hoặc Shakai Hoken), bảo hiểm hưu trí (Nenkin) trong suốt thời gian cư trú, không có khoản nợ đọng.
⚠️ Đừng chờ đến sát ngày 31/03/2027 mới nộp hồ sơ — thời gian xét duyệt vĩnh trú thường kéo dài nhiều tháng. Nếu bạn nộp hồ sơ tháng 3/2027 nhưng hồ sơ chưa xử lý xong khi mốc chuyển tiếp kết thúc, cách diễn giải có thể khác nhau tùy văn phòng xuất nhập cảnh địa phương — an toàn nhất là nộp sớm, tốt nhất trong năm 2026.
Cẩn thận với 'người quen làm hồ sơ visa hộ' — luật đã siết từ 01/01/2026
Rất nhiều người Việt mới sang Nhật có thói quen nhờ một anh/chị nào đó 'biết tiếng Nhật, quen việc' làm hồ sơ xin gia hạn visa, đổi tư cách lưu trú, hoặc xin vĩnh trú, trả một khoản phí gọi là 'tiền công' hoặc 'tiền cà phê'. Từ 01/01/2026, việc này chính thức là vi phạm pháp luật rõ ràng.
Luật Hành chính thư sĩ sửa đổi (改正行政書士法) có hiệu lực từ ngày này, nghiêm cấm rõ ràng người không có chứng chỉ hành chính thư sĩ (Gyoseishoshi — 行政書士) nhận thù lao để làm hoặc nộp hồ sơ xin tư cách lưu trú thay cho người khác. Luật cũng quy định các cơ quan hỗ trợ đăng ký (登録支援機関 — Toroku Shien Kikan), tức các tổ chức hỗ trợ lao động diện Tokutei Ginou, bắt buộc phải thuê ngoài dịch vụ soạn hồ sơ cho Gyoseishoshi có chứng chỉ, không được tự ý làm hoặc nhờ nhân viên không có chứng chỉ soạn.
- Rủi ro khi nhờ môi giới chui: hồ sơ có thể bị làm sai, thiếu giấy tờ, dẫn tới bị từ chối gia hạn hoặc thậm chí bị nghi ngờ gian lận nếu thông tin khai không khớp thực tế
- Người môi giới nhận tiền công mà không có chứng chỉ có thể bị xử lý theo luật, và người nhờ làm hồ sơ cũng gặp rủi ro liên đới nếu hồ sơ có sai sót nghiêm trọng
- Cách nhận biết Gyoseishoshi hợp pháp: yêu cầu xem thẻ chứng chỉ hành nghề (bài huy hiệu 行政書士 kèm số đăng ký), tra cứu tại trang của Liên đoàn Hành chính thư sĩ Nhật Bản (日本行政書士会連合会) theo từng tỉnh
💡 Mẹo thực tế: nếu hồ sơ của bạn đơn giản (gia hạn visa lao động thông thường, không có tình huống phức tạp), bạn hoàn toàn có thể tự nộp trực tiếp tại Cục xuất nhập cảnh (入国管理局) khu vực mình cư trú mà không cần qua ai. Chỉ nên tìm Gyoseishoshi có chứng chỉ khi hồ sơ phức tạp — ví dụ xin vĩnh trú, đổi từ Tokutei Ginou sang Kỹ năng đặc định số 2, hoặc có tiền sử vi phạm cần giải trình.
Cơ hội việc làm mới: Tokutei Ginou mở thêm 3 ngành
Tháng 01/2026, Chính phủ Nhật quyết định (thông qua tại phiên họp nội các) bổ sung 3 lĩnh vực mới vào diện tiếp nhận lao động Tokutei Ginou (特定技能 — Kỹ năng đặc định): linen supply (giặt ủi khách sạn/cơ sở y tế), kho vận (logistics warehouse), và tuần hoàn tài nguyên (resource circulation — tái chế, xử lý rác thải công nghiệp). Sau khi 省令 (bộ lệnh hướng dẫn thi hành) có hiệu lực, tổng số ngành nghề được tiếp nhận Tokutei Ginou nâng lên 19 lĩnh vực.
- Linen supply: phù hợp với lao động nữ hoặc người có kinh nghiệm trong ngành dịch vụ khách sạn, y tế tại Việt Nam — công việc giặt là, xử lý đồ vải quy mô công nghiệp
- Kho vận (logistics warehouse): nhu cầu lớn do thương mại điện tử Nhật Bản tăng trưởng, phù hợp lao động phổ thông có sức khỏe tốt
- Tuần hoàn tài nguyên: liên quan xử lý, phân loại, tái chế rác thải công nghiệp — ngành mới, ít cạnh tranh hơn so với các ngành Tokutei Ginou truyền thống như xây dựng hay chế biến thực phẩm
Nếu bạn đang làm việc diện Thực tập kỹ năng (Technical Intern Training) hoặc Tokutei Ginou số 1 ở ngành khác và muốn chuyển sang 3 ngành mới này, cần liên hệ nghiệp đoàn quản lý (kumiai) hoặc công ty phái cử để hỏi về lộ trình thi chứng chỉ kỹ năng và tiếng Nhật tương ứng — mỗi ngành mới sẽ có bài thi riêng do bộ chủ quản ngành đó tổ chức, thường mất vài tháng để kỳ thi đầu tiên được tổ chức sau khi luật có hiệu lực.
Về lâu dài, cần lưu ý chế độ Ikusei Shuro (育成就労 — Đào tạo và làm việc) sẽ thay thế hoàn toàn chế độ Thực tập kỹ năng cũ, chính thức có hiệu lực từ 01/04/2027 theo quyết định nội các ngày 26/09/2025. Có giai đoạn chuyển tiếp/song song khoảng 3 năm giữa hai chế độ, dự kiến đến khoảng năm 2030 mới hoàn toàn thay thế. Người đang trong diện Thực tập kỹ năng hiện tại không cần lo bị gián đoạn đột ngột, nhưng nên chủ động tìm hiểu Ikusei Shuro có gì khác biệt (ví dụ: cho phép chuyển việc làm giữa các công ty trong cùng ngành sau một thời gian tối thiểu, thay vì bị ràng buộc cứng với một nơi như trước) để chuẩn bị tinh thần khi chế độ mới áp dụng.
Tiền hoàn trả khi về nước (Dattai Ichijikin) — trần tính nâng lên 96 tháng
Rất nhiều người Việt làm việc tại Nhật vài năm rồi về nước, và khoản Tiền hoàn trả một lần (脱退一時金 — Dattai Ichijikin) là khoản tiền quan trọng cần nắm rõ trước khi rời Nhật vĩnh viễn.
Từ 01/04/2026, chế độ này được sửa đổi: số tháng đóng bảo hiểm hưu trí tối đa được tính vào công thức tính tiền hoàn trả nâng từ 60 tháng (5 năm) lên 96 tháng (8 năm). Áp dụng cho người có tháng đóng bảo hiểm cuối cùng rơi vào khoảng 04/2026-03/2027 trở đi.
⚠️ Hiểu đúng: đây KHÔNG phải là việc bạn được hoàn trả toàn bộ số tiền đã đóng suốt 8 năm. Dattai Ichijikin vẫn tính theo công thức luật định riêng (dựa trên mức lương bình quân và số tháng đóng, có giới hạn theo bảng hệ số của Nhật Bản Niên Kim Cơ Cấu), chỉ là TRẦN số tháng được đưa vào công thức đó tăng từ 60 lên 96 tháng. Nhiều người hiểu nhầm thành 'được nhận thêm nhiều tiền tương ứng 8 năm đóng góp' — không chính xác.
Một điểm quan trọng khác cũng có hiệu lực từ 04/2026: nếu bạn xuất cảnh khỏi Nhật nhưng vẫn đang giữ giấy phép tái nhập cảnh (re-entry permit — 再入国許可) còn hiệu lực, bạn sẽ KHÔNG được nhận Dattai Ichijikin trong thời gian giấy phép đó còn hiệu lực. Quy định này nhằm tránh trường hợp người lao động vừa nhận tiền hoàn trả vừa có ý định quay lại Nhật làm việc tiếp, gây nhầm lẫn về thời gian đóng bảo hiểm liên tục.
- Nếu bạn về nước hẳn, không có ý định quay lại: nên để giấy phép tái nhập cảnh hết hạn tự nhiên hoặc không xin gia hạn, sau đó mới nộp đơn xin Dattai Ichijikin
- Nếu bạn về nước tạm thời (thăm gia đình, xử lý việc cá nhân) và còn giữ re-entry permit: chưa thể nhận Dattai Ichijikin ngay, phải đợi giấy phép hết hiệu lực hoặc quay lại Nhật
- Hồ sơ xin Dattai Ichijikin nộp cho Nhật Bản Niên Kim Cơ Cấu (Japan Pension Service), cần chuẩn bị: mẫu đơn 国民年金・厚生年金保険 脱退一時金請求書, bản sao hộ chiếu có đóng dấu xuất cảnh, sổ ngân hàng Việt Nam (hoặc thông tin tài khoản nhận tiền), và Nenkin Techo hoặc mã số bảo hiểm
Chi phí sinh hoạt 2026: lương tối thiểu và bảo hiểm y tế quốc dân
Hai con số ảnh hưởng trực tiếp tới túi tiền hàng tháng của người Việt tại Nhật đang có biến động trong năm 2026: lương tối thiểu vùng và mức đóng bảo hiểm y tế quốc dân (Kokuho).
Mức lương tối thiểu vùng bình quân toàn quốc (地域別最低賃金) năm tài khóa 2025 là 1.121 yên/giờ, tăng 66 yên so với năm trước — mức tăng kỷ lục, tương đương khoảng +6%. Đây là mức bình quân, thực tế mỗi tỉnh có mức riêng (Tokyo, Osaka thường cao hơn mức bình quân, các tỉnh nông thôn thấp hơn). Mức năm tài khóa 2026 (áp dụng từ khoảng tháng 10/2026) hiện đang trong quá trình thẩm định: Hội đồng thẩm định lương tối thiểu trung ương dự kiến đưa ra khuyến nghị vào cuối tháng 7/2026, sau đó các tỉnh sẽ công bố mức cụ thể và ngày hiệu lực vào khoảng tháng 8-9/2026. Giới chuyên gia dự đoán mức tăng thêm khoảng 50-70 yên/giờ nữa.
Nếu bạn đang làm thêm (arubaito) hoặc lao động Tokutei Ginou hưởng lương theo giờ, nên chủ động theo dõi công bố chính thức của tỉnh mình vào khoảng tháng 8-9/2026 — đây là căn cứ để kiểm tra công ty có trả đúng lương tối thiểu mới hay không, tránh bị trả theo mức cũ sau ngày hiệu lực.
Về bảo hiểm y tế quốc dân (国民健康保険料 — Kokuho), mức trần đóng năm tài khóa 2026 (Reiwa 8) được nâng lên tổng cộng 1.130.000 yên/năm (từ 1.090.000 yên) theo Nghị định sửa đổi số 2/2026 công bố ngày 15/01/2026 — phần y tế cơ bản tăng thêm 10.000 yên. Đáng chú ý hơn, từ tháng 4/2026, cơ cấu tính phí Kokuho bổ sung thêm một hạng mục hoàn toàn mới gọi là 'phí đóng góp hỗ trợ nuôi con' (子ども・子育て支援納付金分) với mức trần riêng 300.000 yên — nâng cơ cấu tính phí từ 3 thành phần (y tế cơ bản, hỗ trợ người cao tuổi, chăm sóc điều dưỡng) lên 4 thành phần.
⚠️ Nếu bạn thấy hóa đơn Kokuho từ tháng 4/2026 trở đi có thêm một dòng phí mới lạ, đừng vội nghĩ là tính nhầm hay bị lừa — rất có thể đó chính là khoản 'phí hỗ trợ nuôi con' mới theo cơ cấu 4 thành phần. Nên đối chiếu với thông báo mức đóng (国民健康保険料決定通知書) gửi từ tòa thị chính (yakusho) để hiểu rõ từng khoản, và có thể hỏi trực tiếp phòng bảo hiểm (保険年金課) nếu còn thắc mắc.
Mẹo thực tế cho người Việt mới sang hoặc đang định cư dài hạn
- Luôn kiểm tra ngày hết hạn trên Zairyu Card mỗi 6 tháng một lần, đặt lịch nhắc trước 3 tháng để chuẩn bị hồ sơ gia hạn — nộp muộn có thể bị coi là lưu trú quá hạn (overstay), ảnh hưởng nghiêm trọng tới hồ sơ vĩnh trú sau này
- Giữ toàn bộ giấy tờ chứng minh đóng thuế (nộp thuế thị dân — 住民税, thuế thu nhập) và đóng bảo hiểm đầy đủ, không để nợ đọng dù chỉ một tháng — đây là điều kiện xét vĩnh trú và nhập quốc tịch quan trọng nhất
- Không tin lời truyền miệng trong hội nhóm Facebook về mức phí, thủ tục — luôn kiểm tra lại thông tin gốc tại trang moj.go.jp (Cục xuất nhập cảnh) hoặc hỏi trực tiếp tại quầy tư vấn miễn phí cho người nước ngoài (외국인 상담창구 tại các trung tâm hỗ trợ đa văn hóa - 多文化共生センター) có ở hầu hết các tỉnh, thường có phiên dịch tiếng Việt
- Nếu công ty/nghiệp đoàn yêu cầu bạn trả thêm phí ngoài lề để 'lo hồ sơ visa', yêu cầu họ cung cấp biên nhận rõ ràng và tên Gyoseishoshi phụ trách — từ chối nếu không rõ ràng, vì đây có thể là dấu hiệu môi giới bất hợp pháp
- Với người có ý định xin vĩnh trú trong 1-2 năm tới, nên tranh thủ nộp hồ sơ trong năm 2026 hoặc đầu 2027 để vừa tránh mức phí mới (nếu áp dụng đúng lịch), vừa nằm trong giai đoạn chuyển tiếp điều kiện thời hạn lưu trú 3 năm
Việc cần làm trước và sau khi tính chuyện định cư lâu dài tại Nhật (2026)
- Kiểm tra hạn Zairyu Card hiện tại — nếu còn hạn dài, không cần vội đổi sang Thẻ lưu trú đặc định vì việc đổi là tự nguyện
- Nếu sắp phải gia hạn/đổi tư cách lưu trú, cân nhắc nộp hồ sơ sớm trong năm 2026 trước khi mức phí mới (dự kiến 33.000-75.000 yên) có thể áp dụng từ khoảng tháng 10/2026
- Người nhắm tới vĩnh trú: rà lại thời hạn tư cách lưu trú hiện tại, nếu chỉ có tư cách 3 năm thì nộp hồ sơ trước 31/03/2027 để còn nằm trong giai đoạn chuyển tiếp
- Không đưa hồ sơ visa cho người quen/môi giới không có chứng chỉ Gyoseishoshi — từ 01/01/2026 hành vi này vi phạm luật rõ ràng
- Lao động Tokutei Ginou: hỏi nghiệp đoàn/công ty phái cử về 3 ngành mới mở (giặt ủi, kho vận, tuần hoàn tài nguyên) nếu muốn chuyển ngành hợp pháp
- Người sắp về nước vĩnh viễn: tính lại số tháng đóng Nenkin để ước lượng Dattai Ichijikin theo trần mới 96 tháng, và không giữ re-entry permit nếu muốn rút tiền ngay sau khi về
- Theo dõi công bố lương tối thiểu vùng mới (dự kiến cuối 7/2026 có khuyến nghị, tháng 8-9/2026 các tỉnh công bố) để biết mức lương chính xác áp dụng từ khoảng tháng 10/2026
- Kiểm tra hóa đơn Kokuho từ tháng 4/2026 — nếu thấy khoản mới 'phí hỗ trợ nuôi con' thì đó là khoản hợp lệ theo cơ cấu 4 thành phần mới, không phải tính nhầm
- Lưu giữ biên lai, mẫu đơn liên quan thủ tục xuất nhập cảnh để đối chiếu khi mức phí mới chính thức áp dụng
Câu hỏi thường gặp
Tôi có bắt buộc phải đổi sang Thẻ lưu trú đặc định không?
Không bắt buộc. Việc chuyển đổi từ Zairyu Card sang Thẻ lưu trú đặc định (tích hợp My Number) là tự nguyện, áp dụng từ 14/06/2026. Thẻ Zairyu Card cũ vẫn dùng bình thường đến đúng ngày hết hạn ghi trên thẻ, không ai bị ép đổi giữa chừng.
Lệ phí gia hạn visa hiện tại (06/07/2026) là bao nhiêu, có phải đã tăng lên hàng chục nghìn yên chưa?
Chưa. Mức đang áp dụng là 6.000 yên (nộp online 5.500 yên) theo đợt tăng từ 4.000 yên có hiệu lực từ 01/04/2025. Mức tăng mạnh hơn (10.000-75.000 yên tùy thời hạn xin) mới đang trong giai đoạn lấy ý kiến công luận, chưa chốt luật, sớm nhất áp dụng từ khoảng tháng 10/2026.
Tôi đang có tư cách lưu trú 3 năm, có kịp xin vĩnh trú theo điều kiện cũ không?
Kịp, nếu nộp hồ sơ trước 31/03/2027. Giai đoạn chuyển tiếp của guideline mới (hiệu lực 24/02/2026) cho phép người có tư cách 3 năm vẫn đủ điều kiện nộp đến hết ngày đó; từ 01/04/2027 bắt buộc phải có tư cách lưu trú thời hạn 5 năm.
Nhờ bạn bè biết tiếng Nhật làm hộ hồ sơ gia hạn visa có vi phạm luật không?
Có, nếu người đó nhận thù lao. Từ 01/01/2026, Luật Hành chính thư sĩ sửa đổi cấm rõ người không có chứng chỉ Gyoseishoshi nhận tiền để làm/nộp hồ sơ tư cách lưu trú. Nhờ người thân giúp miễn phí, không trả công thì không thuộc phạm vi cấm, nhưng an toàn nhất vẫn là qua Gyoseishoshi có đăng ký hoặc tự nộp tại Cục xuất nhập cảnh.
Nếu về nước vĩnh viễn năm 2026, tôi được nhận Dattai Ichijikin tính theo bao nhiêu tháng đóng bảo hiểm?
Nếu tháng đóng bảo hiểm cuối cùng của bạn rơi vào khoảng 04/2026-03/2027 trở đi, công thức tính sẽ dùng tối đa 96 tháng (8 năm) thay vì 60 tháng (5 năm) như trước — nhưng lưu ý đây là trần tính theo công thức luật định, không phải hoàn lại toàn bộ số tiền đã đóng suốt 8 năm. Ngoài ra nếu bạn còn giữ giấy phép tái nhập cảnh (re-entry permit) còn hiệu lực, bạn sẽ không được nhận khoản này cho đến khi giấy phép hết hạn.
Bài dựa trên thông tin chính sách xác minh đến 06/07/2026; mức phí visa mới và lương tối thiểu 2026 vẫn đang trong giai đoạn lấy ý kiến/thẩm định, nên theo dõi cập nhật chính thức từ Cục xuất nhập cảnh (moj.go.jp) và Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi (mhlw.go.jp) trước khi quyết định.